Polska

Rower damski

Datowanie
1999
Typ obiektu
Obraz
Technika
olej, płótno
Wymiary
70 x 70
Data nabycia
1999
Nr katalogowy
285
Wysłuchaj audiodeskrypcji
Dodatkowe informacje

Grand Prix XXXIV Ogólnopolskiego Konkursu Malarstwa „Bielska Jesień ’99”, Galeria Bielska BWA

Opis

Obraz w tonacji biało-rudo-brązowej, malowany płasko. Na pierwszym planie rower damski – czarny z czerwonymi elementami ustawiony pod ścianą mieszkalnego wnętrza. Podłoga jednolita w kolorze rudego brązu. Ściana, wnęka drzwiowa i drzwi w jednolitej biało-szarej barwie. Zaznaczone elementy: w drzwiach klamka i zamek oraz na ścianie kontakty.

Interpretacja

Oparte o ścianę, przy drzwiach, stoją dwa rowery: czerwony damski i szary męski. Architektura, choć mocno uproszczona, kojarzy się z typowym blokiem. Dwa niezależne obrazy pokazują tę samą sytuację, zmieniają się bohaterowie. W dobie poprawności politycznej określenie „damski” i „męski” w tym przypadku nie mają podtekstów genderowych. To podział na dwie zasadnicze kategorie – w tym wypadku typ roweru. Są jedyną różnicą w zunifikowanym świecie, który na obrazach reprezentuje jednakowy fragment architektury: podłoga w odcieniu ciemny orzech, wnęka drzwiowa i drzwi z plastikową klamką. Żadnych indywidualnych cech, odróżniających napisów, szyldów. Dyptyk uderza prostotą zestawionych form i pewną nonszalancją rysunku. Ale też maestrią: widać maestrię malarza, któremu wystarcza kilka ruchów pędzla, aby z trapezu, trójkąta i linii stworzyć złudzenie głębi, a z białych maźnięć na czerwieni – złudzenie błyszczących, lakierowanych, wypukłych części roweru. W tym skrótowym rysunku rowerów nie brakuje żadnych szczegółów, są błotniki, bagażnik, oświetlenie, hamulce, sprężyna pod siodełkiem, łańcuch i przerzutki – w bogato wyposażonym rowerze damskim, czy dynamo na przednim kole w ascetycznym rowerze męskim. Łatwo rozpoznać typ rowerów, ich charakterystyczne linie: łagodne w damskim i kanciaste w męskim. Rowery mogą należeć do siostry i brata, albo do matki i syna, albo do pary, małżeństwa… Ale mogą to też być rowery z dwóch różnych mieszkań, nawet bardzo oddalonych od siebie, rowery obcych sobie ludzi. Jednak reprezentujących podobną cechę: jeżdżących na rowerach. Właściciele rowerów, kobiety i mężczyźni, to ludzie, którzy nie boją się ruchu, dbają o środowisko, być może nie mają samochodu. Rower jest wyrazicielem pewnych poglądów. W 1999 roku, kiedy Wilhelm Sasnal malował „Rowery”, był w trakcie poszukiwania pracy, jeździł ze swoją żoną Anką na rowerach. Opisał to i narysował w komiksie „Życie codzienne w Polsce w latach 1999–2001”. Znalazła się tam także scena, kiedy artysta maluje „Rower damski” i „Rower męski” w dwie godziny, zamierzając wysłać je na konkurs Bielska Jesień z nadzieją na główną wygraną, która umożliwiłaby mu przez rok spokojne malowanie bez konieczności szukania pracy. I tak się stało.

Bibliografia

– XXXIV Ogólnopolski Konkurs Malarstwa „Bielska Jesień ’99”, Galeria Bielska BWA; [wykaz prac] s. 57
– reprod.: „Relacje–Interpretacje”, nr 4/2010, „50 obrazów”, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała, wewn. str. okładki
– Lokomotywa. Wpływ kultury na rozwój lokalny [książka], red. A. Smalcerz, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała 2011, repr. s. 100
– Kolekcja Sztuki Galerii Bielskiej BWA [album], red. i oprac. G. Cybulska, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała 2011, ss. 142, 143, 144-145, 243
– Kartka z reprodukcją pracy, nakład 250 szt., wyd. Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała 2013
– Notatnik Kulturalny, „Miejsce dla sztuki”. Koszęcin, publikowana reprod.: Wilhelm Sasnal „Rower damski”, red. Jan Picheta, Miesięcznik Społeczno-Kulturalny „Śląsk”, nr 11, listopad 2015, str. 77
– kalendarz na lata 2016–2017, reprodukcja prac, format A3, Galeria Bielska BWA, 2015
– Pokaz 4. Postscriptum [w:] Magazyn Samorządowy, „W Bielsku-Białej”, 19/2016, okładka (tył)
– E. Furtak, Pokaz 4. - postscriptum. Jak powstają kolekcje sztuki i dizajnu? [w:] Wyborcza.pl portal, http://bielskobiala.wyborcza.pl/bielskobiala/56,88025,20689240,Pokaz_4_postscriptum_Jak_powstaja_kolekcje_sztuki.html [dostęp 5.12.2016] – www.galeriabielska.pl 
– Pokaz 4. postscriptum. Jak powstają kolekcje sztuki i dizajnu [dostęp: 10.09.2016]
– https://www.facebook.com/galeriabielska/photos/ms. ..; [dostęp: 20.09.2016]

Wystawy

1999 – XXXIV Ogólnopolski Konkurs Malarstwa „Bielska Jesień ’99”, Galeria Bielska BWA; Grand Prix
2002/2003 – „Rowelucja”, Galeria Raster, Warszawa
2005 – „Kolekcja Galerii Bielskiej BWA”, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała
2010 – „50 obrazów”, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała
2011 – “Carpe diem” wystawa dzieł sztuki z Kolekcji Sztuki Galerii Bielskiej BWA, Apartamenty Sfera, Bielsko-Biała
2015 – „Miejsce dla sztuki”. Wystawa prac z Kolekcji Sztuki Galerii Bielskiej BWA, Kameralna Sala Koncertowa – dawna Kaplica Pałacowa, Koszęcin, siedziba Zespołu Pieśni i Tańca „Śląsk” im. Stanisława Hadyny (25.09– 31.12.2015)
2016 – Kolekcja Sztuki Galerii Bielskiej BWA. POKAZ 4. Postscriptum. Jak powstają kolekcje sztuki i dizajnu (1 – 18.09.2016)

Audiodeskrypcja

Na bordowobrązowej podłodze, przy białej ścianie czerwony rower, czarną kierownicą zwrócony w lewo, ku głębokiej niszy z białymi drzwiami. Ściana nad niszą i nad rowerem, prostą, szarą kreską załamuje się przechodząc w biały sufit pomieszczenia. Przy profilowanej, delikatnie wygiętej kierownicy roweru srebrne linki hamulcowe. Damska, intensywnie czerwona rama roweru, obniżona poniżej czarnego, szerokiego siodełka. Pedały, opony i błotniki czarne. Na tylnym błotniku i zamocowanym nad nim grafitowym bagażniku, czerwone odblaski. Na błotniku z przodu, umocowana szaroczarna lampka. Za rowerem na ścianie kładzie się jasnoszary, ledwo widoczny cień. Nad rowerem przy niszy, obok siebie dwa kwadratowe elementy. Po prawej jest gniazdko elektryczne z czarnymi otworami , po lewej włącznik światła z białymi przyciskami. Na białych drzwiach osadzonych w głębi niszy, po prawej schematycznie namalowana klamka i usytuowany pod nią okrągły, bordowy zamek. Wzdłuż krawędzi niszy ciemnoszary cień. To wczesne płótno Wilhelma Sasnala prezentuje jego zainteresowanie prostymi przedmiotami, rekwizytami, które artysta uważa za wspólne dla estetycznego doświadczenia jego pokolenia. Sasnal sprowadza motyw roweru do prostego, graficznego znaku na tle minimalistycznej scenografii. Tworzy tym samym swoistą kronikę współczesności, malując banalne przedmioty, które poprzez swój status są natychmiast rozpoznawalne i zyskują rangę znaków czasu. Obraz nagrodzony Grand Prix XXXIV Ogólnopolskiego Konkursu Malarstwa „Bielska Jesień ’99” organizowanego przez Galerię Bielską BWA. Komplementarną częścią pracy jest inny obraz autora – Rower męski – namalowany w podobnej konwencji, o identycznych wymiarach. Wilhelm Sasnal uznawany jest przez wielu krytyków za jednego z najbardziej znaczących malarzy swojego pokolenia. Jak twierdzi, najważniejszy dla niego jest wybór tego, co namaluje na płótnie, do czego ma stosunek emocjonalny. Wybory te wynikają z uważnego przyglądania się najbliższemu otoczeniu. Jego malarstwo z okresu istnienia Grupy Ładnie określano terminem pop-banalizm. Pojawiały się w nim tematy przenoszone na płótna wprost z obszarów trywialnej codzienności, ekranu telewizora i komputera, kolorowych magazynów czy ulotek reklamowych.